Üniversiteli kredi kartı mağdurları

Haber ve Fotoğraflar: Mustafa ÇİFTÇİ/Ergin GELİR

Hayatımızın bir parçası haline gelen kredi kartları, üniversite öğrencilerini bunalımın eşiğine getiriyor. Bankaların promosyonlarına, süslü söylemlerine yenik düşen öğrenciler bir süre sonra kendilerini faizlerle donanmış borç yatağının içinde buluyor. Anne ve babalarını uyarılarını hiçe sayan öğrencilerin borçlarını ödemek yine ailelerine kalıyor.


Okullar açıldığı zaman kayda gelen öğrencilerin karşısına çıkan banka temsilcileri kredi kartlarının avantajlarının anlatır da anlatır. Üniversite öğrencisi artık kredi kartı alması gerektiğine inanmıştır. Üniversite öğrencisinin annesi babası kredi kartı veren banka temsilcilerini göstererek “Çocuğum bak bunların laflarına inanıp ta kredi kartı alma, paraya ihtiyacın olursa biz varız.” der. Aradan zaman geçer birçoğu, istediklerini elde edebilmek için ailesinden habersiz kredi kartı alır. İhtiyaçlarını karşılayacağını düşünen üniversiteli çoktan limiti aşmıştır. Bursları kart borcunu kapatmaya yetmeyen öğrenciler ikinci bir kredi kartına başvurur. Birincisinin borcunu ikincisiyle kapatmaya çalışır. Ancak artık ikinci kredi kartının ödemeleri de gelmiştir. Kapana sıkışan öğrenci yarı dönemini çalışarak ödeyebileceğine inanır. Ama borç bitmez bitmediği gibi üzerine bir de iş yorgunluğu eklenir. Kart borçlarını ödeyemeyen öğrencilerin imdadına her zaman olduğu gibi aileleri yetişir.Hızla büyüyen bu pazarından pay alabilmek için müşterileri arasına üniversite öğrencilerini katmak isteyen bankalar birbirleriyle yarışıyor. Öğrencilere kredi kartlarını vermek isteyen bankalar, öğrencilerin harcamalarına göre alışveriş sınırı koyuyor, kredi kartlarının kefilsiz veriyor, promosyon ürünleri dağıtıyor.Kredi kartının oltasına takılan öğrenciler balık gibi çırpınıyor. “Okula gelen banka yetkilileri sayesinde kredi kartıyla tanıştım; İki buçuk yıldır kredi kartı kullanıyorum, 1000 YTL. İlk kullanmaya başladığım zamanlarda taksitle karşılayabiliyordum. Ama daha sonra bu yüksek fiyatlar üst üste bindi ve evdeki hesap çarşıya uymadı.” diyor
Su Ürünleri Fakültesi üçüncü sınıf öğrencisi Hüseyin Ak.Ailesinin haberi yok 1000 YTL’lik kredi kartı borcundan. Ailesinin haberi olsa gerginlik yaşayacağına inanıyor. Hüseyin kredi kartı borcunu ailesinin haberi olmdan kendisi ödemek için uğraşıyor.Bunun için daha düşük faiz oranlarına sahip bir başka kredi kartıyla kapatmaya çalışıyor. Borcunun büyük bir kesmi bu şekilde kapatılıyor. Fakat birden fazla kartının olması onu yeni harcamalara yönlendiriyoır. Kartların farklı imkanlar sunması Hüseyin’i yeni sıkıntılara sürüklüyor. İlk başlarda 50 ytl olan borcu şu anda 300 YTL’yi çoktan bulmuş bile. Yani bir öğrencinin aylık masrafı diyebileceğimiz para Hüseyin’in ekstra borcu ve bu borcu ödeyebilmek için sadece yeni bir kredi kartı almakla kalmıyor, bir arkadaşından uzun vadede ödemek üzere borç alıyor.Zor durumlarda kredi kartının iyi bir şey olduğunu düşünen Hüseyin artık ağzının yandığını itiraf ediyor. Kredi kartının ihtiyaç halinde kullanılması gerektiğini belirtiyor.
Babam tutumlu ol dedi …Fen Edebiyat Fakültesi Edebiyat Bölümü dördüncü sınıf öğrencisi Mesut Peksoy’da kredi kartı ağına takılmış. Dört yıldır kredi kartı kullanan Mesut’un şu anda 700 YTL borcu bulunuyor. Harcamasını daha çok giyimde yaptığını söyleyen Mesut’un ailesi borçtan haberdar değil. Babası Peksoy’a her zaman için tutumlu olmasını ve borç yapmamsını öğütlemiş ama onun şu an 700 YTL borcu var. İlk aldığı kredi kartından ailesinin haberi olduğunu söylüyor.Ailesine limitinin düşük olduğunu söylemiş onlarda kabul etmiş. Uyarmışlar Peksoy’u “aman evladım borç yapma” diye. Fakat o çoktan ikinci kartını almış bile. Her şeye rağmen ailesinin bu borcu duyduğu zaman ödeyeceğinden emin olsa da çekiniyor ailesinin duymasından. Aldığı öğrenim kredisiyle borcunu ödemek için zor günler yaşıyor.“Kredi kartıyla yaptığın alışveriş sanki cebinden çıkmıyor gibi geliyor. Borçlar geldiği zaman “yandım” diyorsun ama iş işten geçmiş oluyor.” diyor.Borcunu ödemek için ikinci bir kart daha alıp borçlarını ödeme yolunu düşünmüş ama yapmamış. “Her yönde karşınıza faiz çıkıyor” diyen Mesut kredi kartını daha az kullanmaya özen gösteriyor. Mesut son yılını tamamlamak üzere o artık geride kalanları uyarıyor.